قاسم بن يوسف ابو نصرى هروى

173

ارشاد الزراعه ( فارسى )

بايد كه سى گز باشد و در ما بين اگر خواهند درختهاى ديگر كه بلند نمىشود مىتوان نشانيد . معرفت نشانيدن نهال زيتون بايد كه هموار و راست بود و از درخت جوان كه هرساله بار آورد و غلظ نهال به قدر غلظ تاك يك ساله بايد و بعضى آن را چنان نشانند كه تمام در زير خاك شود و بعضى چنان نشانند كه نصفى در زمين باشد و نصفى در بالاى زمين آنچه به اين نوع نشانند بايد كه ملاحظه جانب شرقى و غربى آن كنند كه در غرس به همان نوع باشد كه درخت اصل بوده و آنچه در زمان بهار و ايام مطر نشانده نشده باشد هر روز دو بار يا سه بار آب بايد داد و چوب از دو طرف او فرو برند و آن را به آن چوبها بندند تا باد آن را زحمت ندهد و چون آن حفره را پرخاك كرده باشند آن را لگدكوب كنند تا محكم شود و بعد از آن آن را به بيل شيار كنند اندكى و چون شاخ زيتون به جهت غرس برند بايد كه از اره تيز برند چنانچه پوست باز نشود و هفت روز در زمين نمناك زير كنند و بعد از آن بنشانند و روز بيستم البته از اين كمتر نبايد ، بيخ شاخ كه در زمين خواهد بود بخاكستر و سرگين گاو تازه بربيالايند و آن حفره بروث و خاك پر سازند و بايد كه در آن خاك سنگ و سفال نباشد و درخت زيتون در هريك سال يك بار زياد سماد ندهند و بعضى گفته‌اند در هر دو سال و همه سرقين‌ها و اوراث درخت زيتون را نفع دهد سواى سرقين آدمى كه آن را ضرر رساند . معرفت آنچه بار درخت زيتون به آن بسيار شود ساق درخت زيتون را تيرماه سوراخ كنند و دو شاخ از درخت زيتون بسيار بار آورنده كه غلظ آن به قدر آن ثقبه بود و هر شاخى از طرفى در آن ثقبه درآورند چنانچه از طرف ديگر بيرون آيد و هر دو را به قوت تمام بكشند هريك از جانبى تا هر دو در آن ثقبه بغايت محكم شوند پس آنچه از آن شاخه‌هاى درخت از جانبى بيرون آمده ببرند چنانچه از پوست درخت چيزى خراشيده نشود و از طرفين آن شاخه‌ها چيزى بر درخت زياد نباشد پس هر دو طرف ثقبه را به گل پاك خالص بيالايند و بگذارند ، درخت بار بسيار